“Chủ nghĩa tiêu thụ” và sự phụ thuộc với những kệ hàng hóa

Góc nhìn kinh tế Tiêu dùng

Những kệ hàng hóa đầy ắp hay những hàng dài người chờ đợi iPhone mới đều đại diện cho nền kinh tế tiêu thụ. Một xã hội luôn có sự luân chuyển giữa cung – cầu, thì sự phụ thuộc của nền kinh tế quốc gia đối với nhu cầu tiêu dùng là không thể tránh khỏi.

Chủ nghĩa tiêu thụ

Xã hội luôn có sự luân chuyển giữa cung – cầu, đồng nghĩa với việc khi nhu cầu của con người ngày càng cao, số lượng vật chất tạo ra phải ngày càng nhiều để thỏa mãn nhu cầu hưởng thụ đang ngày một cao của con người.

Chủ nghĩa tiêu thụ được thúc đẩy bởi mọi chi tiêu của người tiêu dùng như các hoạt động mua sắm thức ăn, xe cộ, bất động sản… hình thành nên một lối sống tiêu chuẩn ở nhiều quốc gia và là đặc trưng của các quốc gia phát triển.

Một khi có được nguồn tiền từ các hoạt động chi tiêu của người tiêu dùng, thì dòng tiền đấy lại có thể luân chuyển sang các hoạt động khác như thuê nhân công, máy móc, đóng thuế, công nghiệp phụ trợ… nói cách khác, chủ nghĩa tiêu thụ không chỉ mang lại lợi ích cho con người mà cho cả nền kinh tế.

 Những kệ hàng hóa đầy ắp đại diện cho một nền kinh tế tiêu dùng

Tiêu xài và tiết kiệm

Với 70% sự tăng trưởng của kinh tế Mỹ đến từ các hoạt động tiêu dùng, chi tiêu của người dân Mỹ thực sự là một nền móng vững chắc cho sự tăng trưởng kinh tế Mỹ. Dù bị ảnh hưởng mạnh mẽ bởi đại dịch Covid-19 nhưng khi lệnh phong tỏa được nới lỏng, các hoạt động mua bán, giao dịch trên thế giới đã sôi nổi trở lại.

Thế nhưng, có vẻ như người dân ở các nước phát triển lại yêu thích tiêu dùng, ngược lại với những nước đang phát triển – đặc biệt là tại châu Á, thì lại chuộng tiết kiệm hơn, trung bình mỗi người Mỹ có tới hơn 8 thẻ tín dụng để vay tiêu dùng, nhiều người còn sống với châm ngôn “Hãy dành tiền của ngày mai để tận hưởng cuộc sống hôm nay”.

Theo Sohu, “Nước Mỹ có phúc lợi xã hội tốt, lợi tức đầu tư cao, lãi suất ngân hàng thấp và được cho vay dễ dàng. Đây chính là nguyên nhân khiến dân Mỹ không mặn mà với việc tiết kiệm tiền để dành cho con cháu”. Thật vậy, với mức trợ cấp hấp dẫn, lãi suất tiền gửi ngân hàng gần như bằng 0 hay thuế tài sản thừa kế lên đến 55% lại là những nguyên do khiến người Mỹ không có khoản tiết kiệm.

Trong khi đó ở Trung Quốc nói riêng hay người Á Đông nói chung lại luôn có xu hướng tiết kiệm, phần lớn số tiền đó lại được gửi vào ngân hàng với những mục đích rất cụ thể: Chi tiêu giáo dục, mua nhà, xe và trên hết là phòng khi bệnh tật, thất nghiệp và tuổi già.

 Thẻ tín dụng tiêu biểu cho một nền kinh tế tiêu dùng sôi động

Giá trị và mặt trái của kinh tế tiêu dùng

Với một xã hội nơi nhu cầu tiêu dùng luôn sôi động, việc sản xuất hàng hóa và lưu hành dịch vụ phải luôn được đề cao. Nhu cầu tiêu dùng càng lớn, các hoạt động kinh tế gắn liền với các dịch vụ đó lại càng tăng. Ví dụ, khi một chiếc xe ô tô được bán ra thì không chỉ khách hàng, công ty mới được thụ hưởng mà các ngành khác cũng được phát triển theo như công nghiệp phụ trợ, bảo hiểm, giao thông vận tải…

Đồng thời người tiêu dùng cũng được đặt lên hàng đầu trong xã hội này, các công ty, nhà quảng cáo hay các nhà hoạch định cũng phải có những chính sách, luật cụ thể nhằm phục vụ tối đa và hiệu quả nhất cho người mua.

Tuy nhiên với một xã hội nơi tâm lý hưởng thụ chiếm ưu thế, con người lại chạy theo lợi ích vật chất, đồng tiền thì chủ nghĩa tiêu thụ lại sinh ra những hiểm họa vô hình, tạo ra một cảm giác thịnh vượng ảo cho nền kinh tế mà đặc trưng bởi sự mất cân đối giữa sản xuất và tiêu dùng.

Hiện thực này còn tạo nên sự bất bình đẳng giữa các tầng lớp trong xã hội, biến nhiều người trở nên hoang phí, trở thành tín đồ của các món đồ vật hay chấp nhận làm nô lệ cho những lạc thú bản năng. Sự chi tiêu hoang phí, đề cao sự tiêu xài mà ít chú trọng đến tiết kiệm là những hiện thực đáng sợ nhưng vô hình của một xã hội tiêu dùng tuy quyền năng nhưng cũng luôn cám dỗ.

 Tăng trưởng tiêu dùng cá nhân ấn tượng của Việt Nam

Tiêu dùng đối với nền kinh tế Việt Nam

Hiện kinh tế Việt Nam cũng đang được đóng góp mạnh mẽ từ các hoạt động chi tiêu của người dân. Qua 3 thập kỷ phát triển kinh tế dựa trên 3 trụ cột kinh tế quan trọng như: Xuất nhập khẩu, đầu tư cơ sở hạ tầng và hoạt động tiêu dùng. Việt Nam hiện có thế mạnh về xuất khẩu, tuy nhiên lại chưa có nguồn vốn lớn để đầu tư cho các cơ sở hạ tầng dài hạn nên kinh tế tiêu dùng lại cần được lựa chọn như một bàn đạp để kinh tế Việt Nam tăng trưởng hơn nữa.

Với quy mô dân số lớn, độ tuổi lao động trẻ cùng với thu nhập của người dân ngày càng cao, Việt Nam có tiềm năng lớn trong việc thúc đẩy tăng trưởng của kinh tế. Hơn nữa, tăng trưởng đến từ tiêu dùng chỉ thực sự bền vững khi được hỗ trợ bởi năng suất lao động, chất lượng thể chế, quản trị nhà nước hay cạnh tranh giữa các doanh nghiệp. Qua đó làm rõ hơn nữa tầm quan trọng của chủ nghĩa tiêu dùng ở Việt Nam, góp phần đẩy mạnh hơn nữa tăng trưởng thực tế.

Từ Liêm – Quốc Nghi

Bạn đang truy cập mạng xã hội THUONGHIEUMOI.VN - Diễn đàn thông tin thương hiệu Việt Nam. Hãy đăng ký thành viên để tham gia cùng chia sẻ các thông tin, kiến thức về các thương hiệu với đầy đủ tính năng hơn nhé. Hòm thư hỗ trợ info.thuonghieumoi@gmail.com - Hotline: 035.280.5678

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *